การดูแลและจัดการเบื้องต้น

สุนัขเป็นสัตว์คู่บ้าน ของมนุษย์ มาเป็นเวลานาน นับตั่งแต่อดีดจนถึงปัจจุบัน การเลี้ยงดูสุนัขจึงเป็นทั้ง งานอดิเรก และบางท่านสามารถใช้ เป็นอาชีพเสริมได้อีกด้วย ความซื่อสัตย์ ของสุนัขที่มีต่อเจ้าของ ยากที่จะหาสัตว์เลี้ยงอื่นใดมาเทียบเคียงได้ เมื่อสุนัขเป็นเพื่อนที่แสนดีที่สุดของท่าน ท่านก็ควรจะมีเวลาให้กับเพื่อน และดูแลเอาใจใส่ให้เขามีความเป็นอยู่ ที่สุขสบาย ดูแลเขาในยามที่เขาเกิดเจ็บป่วย เพื่อที่เขาจะได้อยู่เป็นเพื่อนคุณไปนานๆ ใช่ใหมครับ

สุนัขพ่อพันธ์และแม่พันธ์

การเลือกสุนัขที่จะมาเป็น พ่อพันธ์ และแม่พันธ์ นั้นมีความสำคัญมาก พ่อพันธ์ ที่สมบูรณ์แข็งแรง และได้รับการดูแลอย่างดี สามารถใช้เป็นพ่อพันธ์ ไดถึง 7-8 ปี และสามารถที่จะให้ลูกสุนัขที่มีคุณภาพ การเลี้ยงดู แม่พันธก็มีความสำคัญ ไม่แพ้กัน เพราะความสมบูรณ์ ของแม่ มีผลโดยตรงต่อความแข็งแรงของลูก พ่อพันธ์ และแม่พันธ์ ควรได้รับสารอาหารที่เหมาะสม โดยเฉพาะอาหารที่อุดมสมบูรณ์ ด้วย โปรทีน ไวตามิน และเกลือแร่ ควรมีการออกกำลังกายอย่างเพียงพอและสม่ำเสมอ และระวังไม่ให้อ้วนจนเกินไป

สุนัขตัวเมียจะเป็นสัด ครั้งแรกเมื่ออายุประมาณ 8 เดือน เร็วหรือช้ากว่านี้ ขึ้นอยู่กับความสมบูรณ์ของสุนัขด้วย อาการที่จะสังเกตุได้ว่าสุนัขตัวเมียกำลังจะเป็นสัดคือ ขนจะร่วงเป็นอย่างมาก แต่ไม่มีแผลหรือ ผืนคัน หลังจากผลัดขนประมาณ 1 เดือนสุนัขก็จะเป็นสัด ระยะการเป็นสัดประมาณ 18-21 วัน และจะเป็นทุกๆ 6 เดือน ไม่ควรผสมพันธ์ ในสุนัขที่ เป็นสัดในครั้งแรก อาการเป็นสัดจะมีอยู่ 3 ระยะดังนี้

  1. ระยะแรก จะแสดงอาการหงุดหงิด มีการบวมของอวัยวะเพศ และมีน้ำเมือกปนเลือดใหลออกมา
  2. ระยะที่สอง เป็นระยะที่ทำการผสมพันธ์ โดยระยะเวลาที่เหมาะสม คือ ช่วงวันที่ 9-13 หลังจากวันที่มีเลือดใหลออกมา หากจะทำการผสม ควรผสม ดังนี้ วันที่ 9 กับ 11 หรือ 11 กับ 13 โดยทำการผสม 2 ครั้ง เวลาที่เหมาะสมควรเป็นช่วงเช้าหรือเย็น ทางที่ดีควรนัดหมายพ่อพันธ์ ล่วงหน้าอย่างน้อย 7 วัน
  3. ระยะที่สาม อาการบวมของอวัยวะเพศ จะยุบลง และอาการอื่นๆ จะหายไปด้วย

หลังจากผสม ถ้าผสมติดสุนัขจะมีอาการแพ้ท้องหรือไม่ก็ได้ อาการระยะแรกๆ ที่สามารถสังเกตุเห็นได้ คือเบื่ออาหาร และต่อมาน้ำหนักจะเพิ่มขึ้น ท้องขยายออก ท้องจะเห็นชัดหลังผสม 1 เดือน

สุนัขท้อง

ปกติสุนัขจะท้อง 60-63 วัน ไม่ควรเลี้ยงให้อ้วนไปจะทำให้คลอดยาก ควรออกกำลังกายเบาๆ เช่นการจูงเดินเล่น จะทำให้คลอดง่าย ระวังการออกกำลังกายที่รุนแรง จะทำให้แท้งได้ หากแม่สุนัขเกิดความสกปรก ไม่ควรอาบน้ำ ควรใช้ผ้าชุบน้ำอุ่นๆ เช็ดตัว

ก่อนถึงกำหนดคลอดควรปฎิบัติดังนี้

  • ตัดแต่งขนบริเวณก้นและอวัยวะเพศให้แม่สุนัข
  • ตัดแต่งขนบริเวณหัวนม ที่รกรุงรังออก
  • ล้างเต้านมและหัวนมให้สะอาด
  • จัดเตรียมสถานที่ และอุปกรณืที่จำเป็นต้องใช้ระหว่างทำคลอดให้พร้อม

การดูแลขณะคลอด

ขณะใกล้คลอด เจ้าของควรคอยช่วยเหลืออยู่ห่างๆ ปกติ 95% ของสุนัขสามารถ จัดการทุกอย่างได้ด้วยตัวเอง ยกเว้นบางรายที่คลอดยาก หรือมีแรงบีบตัวของมดลูกน้อย ในกรณีนี้เจ้าของควรเข้าไปช่วยเหลือโดยควรช่วยดึงลูกสุนัขเบาๆ และดึงในจังหวะที่แม่สุนัขออกแรงเบ่งเท่านั้น หลังจากที่ดึงลูกสุนัขออกมาแล้ว จะต้องรีบดึงเยื่อเมือกที่หุ้มตัวลูกสุนัขออกให้หมดล้วงเยื่อเมือกที่อาจมีอยู่ในปากออกให้หมด

เช็ดตัวลูกสุนัขแรงๆ ด้วยผ้าที่นุ่มสะอาด เพื่อกระตุ้นการหายใจ ทำการตัดสายสะดือ ด้วยกรรไกรที่คมและสะอาด ผูกปลายดว้ยด้ายห่างจากช่องท้องประมาณ 1.5 นิ้ว นำลูกสุนัขไปรับน้ำนมเหลือง แรกคลอดจากแม่โดยเร็วที่สุด เพราะอุดมไปด้วยภูมิคุ้มกันโรคต่างๆ หากมีปัญหาที่คลอดยากจนแก้ไม่ได้ให้รีบนำส่ง สัตวแพทย์ที่ใกล้ที่สุด เพื่อความปลอกภัยของทั้งแม่และลูกสุนัข

ตารางการดูแลสุนัขแรกคลอด

อายุ การดูแล
แรกคลอด ให้ความอบอุ่น ให้อยู่ในที่สงบ ให้ได้รับน้ำนม แรกคลอดจากแม่สุนัข โดยเร็วที่สุด วึ่งจำเป็นมาก ต่อภูมิคุ้มกันโรคของสุนัข
2-3 วัน สายสะดือแห้งและหลุดออก
3-4 วัน นำไปตัดหาง หรือนิ้วติ่งในสุนัขบางพันธ์
12-15 วัน เริ่มลืมตา
14-17 วัน หูเริ่มใช้การได้
19-22 วัน ตาเริ่มมองเห็น
21 วัน เริ่มเดิน
30 วัน ฟันน้ำนมขึ้นครบ
35- 42 วัน ลูกสุนัขสามารถอย่านมได้

11. March 2011 by admin
Categories: บทความ | 2 comments